همه ما در زندگی روزمره خود آگاهانه یا نا آگاهانه از علم ریاضیات استفاده می کنیم و می توان گفت بدون کمک گرفتن از اصول پایه ریاضی زندگی بسیار سخت و حتی غیر ممکن می شد.

علم ریاضی با سایر علوم از جمله فیزیک و شیمی در هم آمیخته و بسیاری از دروس دانشگاهی به ریاضیات و مفاهیم آن از جمله حساب و هندسه، اندازه گیری و سنجش، آمار و آنالیز داده ها و غیره نیاز دارند.

اگر با ریاضیات مشکل دارید یا احساس می کنید در زندگی و شغلی که برای آینده خود در نظر گرفته اید به ریاضی نیاز ندارید در ادامه این مقاله همراه ما باشید تا با کاربردهای گسترده ریاضی در زندگی روزمره، پزشکی و طبیعت آشنا شویم.

بین رشته های علمی ، که بشر در طول هزاران سال به وجود آورده ، ریاضیّات جای مخصوص و ضمناٌ مهمّی را اشغال کرده است . ریاضیّات با علوم فیزیک ، زیست شناسی ، اقتصاد و فنون مختلف فرق دارد . با وجود این به عنوان یکی از روشهای اصلی در بررسیهای مربوط به کامپیوتر ، فیزیک ، زیست شناسی ، صنعت واقتصاد بکار می رود و درآینده بازهم نقش ریاضّیات گسترش بیشتری می یابد.

با وجود این مطلب ، برای آموزش جوانان هنوز از همان روشی استفاده می شود که سقراط و افلاطون ، حقایق عالی اخلاقی را برای شیفتگان منطق و فلسفه و برای علاقمندان سخنوری و علم کلام بیان می کردند . در حقیقت در درسهای حساب ، هندسه و جبر ،هرگز لزوم یادگیری آنها برای زندگی عملی خاطر نشان نمی شود. هرگز از تاریخ علم صحبتی به میان نمی آید. نظریه های سنگین علمی ، هیچ نتیجه ای جز این ندارد که دانش آموزان را از علم بری کند و عدّه ی آنها را تقلیل دهد.

علوم مختلف از جمله شیمی، نجوم و فیزیک با ریاضیات رابطه نزدیکی دارند و دانش آموزانی که قادر به درک اصول پایه ریاضی نباشند برای خواندن نمودارها و چارت های علمی با مشکل مواجه خواهند شد.

ریاضیات پیچیده تر از جمله هندسه، جبر و حساب به دانشجویان در حل مسائل شیمی و فیزیک، درک حرکت سیارات و بررسی مقالات و مطالعات علمی کمک می کنند.

ریاضیات در علوم عملی همچون مهندسی و علوم کامپیوتر نیز از اهمیت بالایی برخوردار است و دانشجویان هنگام نوشتن برنامه های کامپیوتری و تحلیل الگوریتم ها به حل معادلات ریاضی نیاز دارند.

ممکن است به نظر برسد برخی شغل ها مانند پرستاری، ادبیات یا مطالعات اجتماعی از ریاضی جدا هستند در حالی که پرستارها در بسیاری از موارد از جمله تفسیر فشار خون و تعیین دقیق دوز داروها باید به نوعی از ریاضی استفاده کنند.

ادبیات نیز به ریاضیات و مفاهیم ریاضی وابسته است، تسلط بر حساب پایه ریاضی به دانش آموزان کمک می کند تا درک بهتری از اشعار داشته باشند. وزن شعر، تعداد کلمات یک بیت از شعر و تاثیر یک ریتم خاص روی خواننده همه محصول محاسبات ریاضی هستند.

مطالعات اجتماعی مانند تاریخ اغلب به خواندن و بررسی نمودارها و گراف هایی نیاز دارد که داده های تاریخی یا اطلاعات مربوط به گروه های قومی را ارائه می دهند و در جغرافیا برای این که بدانیم ارتفاع یک منطقه چگونه روی جمعیت آن تاثیر می گذارد به ریاضی نیاز است و آشنایی با اصطلاحات و فرمول های پایه ریاضی باعث دسترسی به اطلاعات آماری خواهد شد.

افرادی که به تئاتر، موسیقی، رقص یا هنر علاقه دارند باید از دانش پایه ریاضیات برخوردار باشند. ریتم موسیقی اغلب سری های ریاضی وار پیچیده ای را دنبال می کند و این علم به افراد کمک می کند تا ریتم پایه مورد استفاده در اجراهای باله و تئاتر را بهتر یاد بگیرند.

افرادی که با هندسه آشنا هستند آثار هنری بهتری خلق می کنند و عکاس ها برای محاسبه سرعت شاتر، فاصله کانونی، زاویه روشنایی و غیره از ریاضیات استفاده می کنند.

کاربرد ریاضی در زندگی روزمره

ریاضی رابطه مستقیم با مسائل مالی و مدیریت پول دارد و اکثر کارشناسان معتقدند افراد بدون داشتن مهارت های قوی در زمینه ریاضیات معمولا در زمینه های مختلف مالی از جمله سرمایه گذاری، پس انداز کردن یا هزینه ها احساسی عمل می کنند که درست نیست. با مطالعه ریاضی و جبر با نحوه محاسبه سود و سود مرکب آشنا شده، از بین انواع مختلف حساب های بانکی بهترین را انتخاب می کنیم و هنگام ثبت نام برای وام می توانیم درصد سود بانکی، مابه التفاوت مبلغ دریافتی و بازگشتی و تعداد قسط ها را محاسبه کنیم.

دانش آموزی که مفاهیم رشد نمایی و سود مرکب را بهتر درک کرده باشد مدیریت پول بهتری در آینده خواهد داشت اما افرادی که پایه ریاضی قوی ندارند اشتباهات مالی بیشتری مرتکب شده و به احتمال بیشتر دچار ضرر مالی می شوند.

آشپزی و پخت و پز

شاید عجیب به نظر برسد اما ریاضی در زمینه آشپزی نیز فوق العاده پر کاربرد است و در آشپزخانه بیش از هر جای دیگر خانه استفاده می شود!

به عنوان مثال دستورالعمل های آشپزی سرشار از عملیات ریاضی کوچک و بزرگ هستند، در اکثر دستورالعمل های غذایی مختلف درباره نسبت و مقدار مواد غذایی صحبت شده است و اگر آشپز با این موارد ساده آشنایی نداشته باشد به احتمال زیاد غذاهای خوشمزه ای درست نخواهد کرد!

مثلا در دستورالعملی مواد مورد نیاز برای 2 نفر داده شده و مقدار یکی از این مواد 2/3 فنجان است، حال اگر آشپز بخواهد این غذا را برای 6 نفر درست کند به چند فنجان از این ماده غذایی نیاز دارد؟! پاسخ این سوال با اصول ساده ریاضیات به دست می آید.

از دیگر کاربردهای ریاضی در آشپزی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

اندازه گیری مواد برای استفاده در یک دستور غذایی

تبدیل واحدها از سلسیوس به فارنهایت

تبدیل واحدها از میلی لیتر به قاشق چای خوری، غذاخوری و فنجان

محاسبه زمان مورد نیاز برای پخت ماده غذایی و تنظیم درست آن

درک نسبت ها و درصدها، مثلا نسبت 2:1 در دو ماده غذایی

خرید کردن

خرید کردن در همه زمینه ها و اقلام مختلف با ریاضی سر و کار داشته و به طیف وسیعی از عملیات ریاضیات از ضرب گرفته تا احتمال و درصد گیری نیاز دارد. مثلا زمانی که می خواهیم یک کامپیوتر بخریم، لازم است انواع و برندهای مختلف بازار را دیده و با مقایسه قیمت ها و شرایط مالی خود بهترین را انتخاب کنیم.

یا هنگام خرید مواد غذایی باید به وزن یا تعداد جنس مورد نظر – مثلا نوشابه 1 لیتری یا 2 لیتری، بیسکویت های 12 بسته ای یا 24 بسته ای و غیره – توجه داشته باشیم و با استفاده از اصول پایه ریاضی قیمت واحد را محاسبه کرده، محصول را وزن کنیم، پول معادل با درصد تخفیف ها را حساب و از قیمت محصول کم کنیم و بفهمیم خرید کدام کالا به صرفه تر است.

 مسافرت

زمانی که به سفر می رویم بدون آن که حواس مان باشد از ریاضیات استفاده می کنیم، مثلا فرض کنید قرار است با خودروی شخصی به مسافرت برویم و در حال تدارک دیدن مقدمات سفر هستیم برای تخمین سوخت مورد نیاز بر اساس سرعت مایل در ساعت و مسافتی که قصد طی کردن داریم باید درک کلی از برخی مفاهیم ریاضی داشته باشیم.

محاسبه مصرف سوخت در سفرهای جاده ای حیاتی است و بدون آن ممکن است در جاده بدون سوخت مانده و سفر ما بیش از آن چه برایش برنامه ریزی کرده ایم طول بکشد.

از ریاضیات برای پرداخت عوارض، درک شماره های درج شده روی تابلوهای رانندگی، بررسی فشار لاستیک و غیره نیز استفاده می شود.

همچنین تا قبل از آمدن جی پی اس و گوگل مپ مردم از نقشه ها و علائم راهنمایی و رانندگی برای ادامه مسیر خود در مسافرت ها استفاده می کردند و خواندن نقشه هنری است که خواندن آن به کمی زمان، جهت یابی درست و مبانی ریاضی نیاز دارد.

ساخت و ساز

اگر به ساخت و ساز علاقه داشته باشید خوب می دانید که برای خلق هر چیزی – چه در زمینه ساخت و سازهای ساختمانی و یا سایر عرصه ها – نیاز به مواد اولیه، خلاقیت، ابزار مناسب و دانش ریاضی می باشد.مثلا برای ساخت یک سازه بتنی کوچک لازم است طول، عرضه و زاویه ها را اندازه گیری کرده و تخمینی از هزینه پروژه مورد نظر به دست آوریم.ریاضی از مشاغل ساختمانی گرفته تا کارهای مرتبط به دکوراسیون داخلی منزل کاربرد دارد و آشنایی با این علم به کاهش هزینه ها و جلوگیری از هدر رفتن پول کمک می کند.به عنوان مثال در رنگ آمیزی یک خانه یا آپارتمان برای این که بدانیم چه مقدار رنگ مورد نیاز است، در کاشی کردن حمام یا آشپزخانه برای آن که بدانیم چه تعداد کاشی لازم داریم و برای ترمیم کف یا سقف منزل برای این که بدانیم چه تعداد چوب نیاز داریم باید دست به دامان این علم پر کاربرد شویم.

مدیریت زمان

زمان با ارزش ترین دارایی ما انسان ها است و همگی به ارزش آن واقف هستیم.ما برای کار کردن با زمان، نه تنها اطلاع از وقت و دانستن زمان در ساعت آنالوگ و دیجیتال بلکه درباره ساعت جهانی، منطقه زمانی، تقویم ها و درک ارزش ساعاتی که می گذرانیم به ریاضی نیاز داریم.در دنیای سریع و مدرن امروز به راحتی و بدون آن که متوجه باشیم ممکن است زمان را از دست دهیم بدون این کار مفیدی انجام داده باشیم و پیشگیری از این مسئله به مهارت مدیریت زمان و برنامه ریزی نیاز دارد و هیچ برنامه ریزی بدون ریاضیات برنامه دقیقی نخواهد بود

باغبانی

ریاضی در مراقبت از گیاهان نیز بسیار حیاتی است. فاصله بین دانه های جدید و همچنین تعداد گلدان های مورد نیاز از مواردی هستند که نیاز به اندازه گیری دارند. عدم دقت در اندازه گیری می تواند منجر به اصراف یا از بین رفتن گیاهان شما شود.

مهمانی ها

سوال واقعی در هر مهمانی، ممکن است این باشد: چند نفر و چقدر؟ همه چیز باید دقیق اندازه گیری شود تا اطمینان حاصل شود که از همه مهمانان پذیرایی می شود و انتظارات آنها برآورده خواه شد (حداقل نیمی از آنها). این که مهمانی از چه ساعتی شروع شود و تا چه زمانی ادامه پیدا کند نیز با ریاضیات در ارتباط است.

دکوراسیون

در دکوراسیون خانه، اداره یا حتی یک فروشگاه، ما به صورت ناخودآگاه از ریاضی برای محاسبه و اندازه گیری فضایی که می خواهیم وسایلمان را در آن قرار دهیم استفاده می کنیم (مثلاً ارتفاع و عرض پرده ها، مبلمان جدید و غیره).

کاربرد ریاضی در طبیعت

ریاضی در طبیعت جایگاه ویژه ای دارد و می توان حضور آن را در ساختار دنیای طبیعی اطراف حس کرد.

به عنوان مثال دنباله فیبوناچی که یک الگوی ساده و در عین حال بسیار عمیق است اغلب در طبیعت، از جمله تعداد مارپیچ های مخروط کاج، آناناس، دانه های آفتاب گردان یا تعداد گلبرگ های گل دیده می شود.

نمونه دیگر طرح شش ضلعی است که زنبور عسل از آن برای ساخت کندو استفاده کرده و هر دانه برف یک طرح شش ضلعی در خود پنهان دارد.

کاربرد ریاضیات در پزشکی

بسیاری از پیشرفت های پزشکی و فناوری های تشخیص و درمان بیماری ها که پزشکان هر روز از آن ها استفاده می کنند حاصل تلاش دانشمندان و مهندسان و ریاضی دانان می باشد.

به عنوان مثال یکی از کاربردهای مهم و گسترده ریاضی در علم پزشکی استفاده از آمار و احتمال برای تعیین میزان اثربخشی یک دارو یا تکنیک جدید و همچنین برآورد میزان امید به زندگی در بیماری های خطرناک همچون می باشد